تغییر نام | مشاوره حقوقی | وکیل آنلاین
تغییر نام:در این دعوی متقاضی یا خواهان خواستار تغییر نام کوچک خود به نام دیگری است،مرجع صالح در خصوص
موضوع تغییر نام اداره ثبت احوال محل اقامت متقاضی و یا محل تنظیم سند سجلی (شناسنامه) و یا دادگاه عمومی
حقوقی محل اقامت متقاضی و یا محل تنظیم سند سجلی (شناسنامه) است.
تغییر نام | مشاوره حقوقی | وکیل آنلاین
مطابق ماده 20 قانون ثبت احوال اگر اسم و نام متقاضی از اسامی ممنوعه باشد تغییر آن در صلاحیت اداره ثبت
احوال مربوطه است در غیر این صورت این موضوع در صلاحیت محاکم دادگستری است.
نکته: مطابق بند 11 از ماده 12 قانون جدید شوراهای حل اختلاف مصوب 22/06/1402 دعاوی مربوط به اسناد سجلی
از جمله «دعوی تغییر نام» در صلاحیت دادگاه های صلح قرار گرفته و به محض لازم الاجرا شدن قانون ذکر شده
این موضوع می بایست در دادگاههای صلح رسیدگی و تعیین تکلیف شوند.

چه نام هایی ممنوع هستند؟
برابر تبصره یک ماده 20 قانون ثبت احوال کشور: انتخاب نام هایی که موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی میگردد
و همچنین عناوین و القاب و نام های زننده و مستهجن یا نامتناسب با جنسیت فرد، ممنوع است.
انتخاب نام اقلیت های دینی
حق بر داشتن نام نیکو از از حقوق انسان ها و جزو احوال شخصیه است لذا انتخاب نام در مورد اقلیت های دینی
شناخته شده در قانون اساسی تابع زبان و فرهنگ دینی آنان است.
نام های قابل تغییر
بموجب ماده 20 قانون ثبت احوال و تبصره های آن انتخاب نام های زیر ممنوع و دارندگان آنها می توانند با رعایت
مقررات مربوطه نسبت به تغییر آن اقدام نمایند .
1 – نام هایی که موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی می گردد. مانند : ” عبدالات ، عبدالعزی ” ( لات و عزی
نام دو بت در مکه معظمه دوران قبل از اسلام است )
2 – اسامی مرکبی که عرفا” یک نام محسوب نمی شوند ( اسامی مرکب ناموزون ) مانند : ” سعید بهزاد ،
شهره فاطمه ، حسین معروف به کامبیز و ….”
3 – عناوین، اعم از عناوین لشکری و یا کشوری و یا ترکیبی از اسم و عنوان. مانند : ” سروان، سرتیپ ، دکتر ،
شهردار و یا سروان محمد و و شهردار علی ”
4 – القاب، اعم از ساده و مرکب . مانند : ” ملک الدوله ، خان ، یا شوکت الملک ، حاجیه سلطان و سلطانعلی ”
5 – اسامی زننده و مستهجن – زننده و مستهجن آن دسته از نام هایی است که بر حسب زمان ، مکان یا مورد
به دلایل و جهات زیر برای دارنده آن زننده و مستهجن باشد و مراتب به تأیید شورایعالی برسد .
6 – نام هائی که معرف صفات مذموم و مغایر با ارزشهای والای انسانی است .مانند : گرگ ، قوچی و ….” نام هایی
که با عرف و فرهنگ غالب و مقدسات مذهبی مردم مغایر باشد. مانند ” لات ، خونریز ، چنگیز و … ” نام هایی که
موجب تحقیر اشخاص بوده و یا معنای لغوی آن در جامعه قابل پذیرش نباشد . مانند : ” صد تومانی ، گت آقا ، کنیز
، گدا و … ” اسامی نامتناسب با جنسیت فرد. مانند : ” ماشاءاله برای اناث و یا انتخاب نام اشرف و یا اکرم برای
افراد ذکور” وکیل آنلاین

بخش دوم
7 – حذف کلمات زائد و غیر ضروری در نام اشخاص . مانند : ” قلی ، غلام ، گرگ ، ذولف و قوچ ”
8 – تصحیح اشتباهات املائی در نام اشخاص که بدلیل عدم آشنایی مامور با لهجه ها و الفاظ و معانی محلی و یا
ناشی از تلفظ اظهار کننده پیش آمده . مانند : ” زهراب به سهراب و یا منیجه به منیژه و … ”
9 – هم نام بودن فرزند با پدر و یا مادر در یک خانواده .
10 – هم نام بودن برادران و یا خواهران در یک خانواده .
11 – تغییر نام ها از صورت عربی به شکل فارسی از قبیل رحمن به رحمان ، اسمعیل به اسماعیل ، اسحق به
اسحاق و …
12 – تغییر نام کسانی که با تأیید مراجع ذیصلاح به دین مبین اسلام مشرف می شوند .
13 – تغییر نام کسانی که نام آنها اسامی ایام هفته باشد .
14 – تغییر نام کسانی که تغییر جنسیت داده و دادگاه صالحه نسبت به تغییر جنسیت در اسناد سجلی و شناسنامه
آنان حکم صادر نموده است .
15 – پیشوند ” عبد ” خاص اسامی و صفات ذات پروردگار است و در سایر موارد متقاضی می تواند تقاضای حذف
آنرا بنماید.
اشخاص واجد شرایط برای تغییر نام از طریق اداره ثبت احوال
هر یک از اشخاص زیر با رعایت شرایط نام های قابل تغییر، می توانند با مراجعه به ادارات ثبت احوال نسبت به
درخواست تغییر نام اقدام نمایند .
1- اشخاص 18 سال به بالا
2- اشخاص کمتر از 18 سال که دارای حکم رشد باشند .
3- پدر یا جد پدری با ارائه شناسنامه خود جهت فرزندان کمتر از 18 سال .
4-سرپرست قانونی ( قیم ، امین ، وصی ) برای افراد صغیر و محجور با ارائه مدارک مستند که سمت او احراز شده باشد.
مدارک مورد نیاز برای تغییر نام از طریق اداره ثبت احوال
1 – درخواست کتبی توسط صاحب سند یا ولی قانونی .
2 – ارائه اصل شناسنامه عکسدار و تصویر آن .
3– یک قطعه عکس جدید .
4– پرداخت هزینه طبق تعرفه جاری .
تغییر نام از طریق محاکم دادگستری
از آنجا که محاکم عمومی حقوقی دادگستری مرجع تظلم خواهی برای عموم مرافعات و دعاوی و اختلافات اشخاص
می باشد و از سوی دیگر به دلیل اینکه عموماً افراد متقاضی تغییر نام جزو هیچ یک از بندهای 15 گانه ذکر شده ماده
20 قانون ثبت احوال کشور قرار نمی گیرند و عموماً دلیل آنها برای تغییر نام خود، عدم علاقه به نام مندرج در شناسنامه
و همچنین اِشتهار به نامی دیگر در محیط خانوادگی و اجتماعی میباشد (به اسم دیگری مشهور هستند) لذا این موضوع
دوگانگی و دوئیت در نام معمولاً سبب بروز مشکلات و دردسرهایی برای این افراد در محیط اجتماعی می گردد که به
ناچار اقدام به طرح دعوی تغییر نام از مجرای دادگاه های دادگستری می نمایند.
مدارک و مستندات لازم برای تغییر نام از طریق محاکم دادگستری
- مراجعه به وکیل دادگستری و اعطای وکالت به ایشان جهت انجام امور.
- در صورت عدم تمایل برای اعطای وکالت به وکیل دادگستری، میبایست بهمراه مدارک شناسنامه و کارت ملی
- و ترجیحاً برگه استشهادیه محلی ممضی به امضاء شهود به دفاتر خدمات قضایی مراجعه و دادخواست درخواست
- تغییر نام به طرفیت اداره ثبت احوال محل تنظیم شناسنامه خود ثبت کنید.

استدلال های مناسب برای پذیرش درخواست تغییر نام در محاکم دادگستری
- شهرت داشتن به نامی دیگر (نامی غیر از نام شناسنامه ای) در محیط خانوادگی و اجتماعی و محل کار. (ضمیمه کردن استشهادیه محلی در این خصوص مؤثر است)
- داشتن نام مورد علاقه از حقوق اولیه انسانی بوده که در اصل بیستم قانون اساسی نیز بدان تصریح شده است؛ ضمناً این حق در احادیث و روایات بزرگان دینی ما مورد تأکید قرار گرفته است.
- هیچ گونه ممنوعیتی در قانون ثبت احوال در خصوص تغییر نام اشخاص وجود ندارد و موارد مصرح در تبصره یک ماده 20 قانون ثبت احوال موجب اسقاط حق تغییر نام نیست.
- حقوق علمی است که منبعث از جامعه و اجتماع است و دکترین اجتماعی شدن حقوق، ایجاب می کند تفسیرها از قانون مطابق با مقتضیات اجتماعی صورت پذیرد و مقامات قضایی در تفسیر خود نباید اسیر دگماتیسم شوند که حاصل آن انسداد علم حقوق و جمودی آن است.
سخن پایانی
رویه محاکم دادگستری در خصوص مجاز بودن یا نبودن افراد برای تغییر نام کوچک خود متفاوت است. در خصوص
مشکلات حقوقی خود از جمله موضوع تغییر نام بی گُدار به آب نزنید و خودسرانه عمل نکنید و بهتر است با مراجعه به
وکیل دادگستری و اخذ مشاوره حقوقی لازم، اقدام نمایید.